Częstotliwości w niebezpieczeństwie i ostrzegawcze.
Statek powietrzny w niebezpieczeństwie powinien nadawać powiadomienie na częstotliwości, na której prowadzony jest nasłuch. Kiedy nie jest to z różnych przyczyn możliwe, może on nadawać na dowolnej innej częstotliwości, na której miał ostatnio łączność i jest w zasięgu. Lotnicze radiostacje naziemne powinny prowadzić nasłuch na częstotliwościach 121.5 MHz (obowiązkowa !) i 123.1 MHz.
| Częstotliwość | Zastosowanie |
|---|---|
| 500 kHz | Międzynarodowa częstotliwość w niebezpieczeństwie dla telegrafii do odbioru słuchowego. Emisje A2A, A2B, H2A, H2B. Sygnały: SOS, XXX, TTT. |
| 2182 kHz | Międzynarodowa częstotliwość w niebezpieczeństwie dla radiotelefonii. Sygnały: MAYDAY, PAN PAN, SECURITE. Emisje: H3E i czasowo A3E. |
| 2187.5 kHz | Częstotliwość w niebezpieczeństwie stosowana w cyfrowym systemie selektywnym SELCAL. |
| 3023 kHz | Częstotliwość lotnicza dla służb ruchomych oraz do łączności z lądem w akcjach poszukiwawczo - ratowniczych (SAR). |
| 4125 kHz | Częstotliwość dodatkowa do 2182 kHz i oraz dla SAR. |
| 5680 kHz | Jak 3023 kHz |
| 6215.5 kHz | Częstotliwość dodatkowa do 2182 kHz. |
| 8364 kHz | Częstotliwość SAR dla tratw ratunkowych. |
| 121.5 MHz | Lotnicza częstotliwość w niebezpieczeństwie dla radiotelefonii, używana także przez tratwy ratunkowe. Emisja A3E. |
| 123.1 MHz | Częstotliwość pomocnicza dla 121.5 MHz i SAR. Emisja A3E. |
| 156.3 MHz | łączność statki - samoloty w akcjach SAR. Emisja G3E. |
| 156.8 MHz | Międzynarodowa częstotliwość w niebezpieczeństwie morskich służb ruchomych dla radiotelefonii. |
Korespondencja radiowa w sytuacjach niebezpiecznych.
W sytuacjach zagrożenia życia lub zdrowia należy nadac jeden z ustalonych komunikatów. Mają one pierwszeństwo przed inną korespondencją. Stacje, które odebrały komunikat o niebezpieczeństwie, zobowiązane są do podjęcia w miarę możliwości działań ratunkowych lub przekazania komunikatu do stacji mogącej udzielić pomocy. Międzynarodową częstotliwością ratunkową w lotnictwie jest 121,5 MHz (ciągły nasłuch na tym kanale prowadzą wszystkie lotniska komunikacyjne). Jeżeli radiostacja nie ma możliwości nadawania na 121,5 MHz (np. RS-6101 i podobne) komunikat taki należy nadawać na "sensownej" częstotliwości, czyli tej na której ktos w zasięgu prowadzi nasłuch.
Istnieją trzy kategorie komunikatów o zagrożeniu: MAYDAY, PAN-PAN i SECURITE. Mają one bezwzględny priorytet w korespondencji radiowej.
Komunikat MAYDAY (angielska wersja fonetyczna francuskiego m'aidez - pomóż mi) nadaje się w przypadku bezpośredniego zagrożenia życia załogi i pasażerów. Wywołanie PAN-PAN nadaje się w przypadku niebezpośredniego zagrożeniu życia. PAN-PAN MEDICAL nadaje się. w przypadku nagłej ciężkiej choroby pasażera i konieczności zorganizowania pomocy medycznej na lotnisku. Depesze SECURITE dotyczą ogólnego bezpieczeństwa ruchu lotniczego, groźnych zjawisk meteorologicznych itp.
W każdym przypadku komunikat rozpoczyna się od trzykrotnie powtórzonego hasła, np. MAYDAY-MAYDAY-MAYDAY lub PAN-PAN, PAN-PAN, PAN-PAN. Po wywołaniu MAYDAY-MAYDAY-MAYDAY należy podać nazwę (znaki rejestracyjne) statku powietrznego wzywającego pomocy, przybliżone położenie (estimated position), a następnie rodzaj zagrożenia i formę spodziewanej pomocy. W miarę możliwości należy podać kierunek lotu w stopniach (magnetyczny - magnetic, geograficzny - true), prędkość lotu (IAS), wysokość (altitude lub flight level), typ statku powietrznego, oraz wszelkie inne informacje mogące ułatwić udzielenie pomocy. Z tych ostatnich najistotniejsze są: liczba pasażerów, ilość pozostałego paliwa i ograniczenia w manewrowaniu.
Stacja odbierająca komunikat MAYDAY potwierdza odbiór, rozpoczynając jednorazowym MAYDAY, następnie trzykrotnie znak statku wzywającego pomocy, znak stacji odbierającej (regulaminowo polskiemu od odpowiada de), trzykrotne potwierdzenie ODEBRAŁEM (romeo). Potwierdzenie odbioru kończy jednorazowe MAYDAY.
W przypadku przekazywania usłyszanego komunikatu MAYDAY lub PAN meldunek ten należy poprzedzić trzykrotnie powtórzonym hasłem "MAYDAY RELAY" lub "PAN RELAY", podając godzinę, o której został usłyszany przekazywany komunikat. Każdy, kto usłyszał komunikat MAYDAY ma obowiązek powiadomienia o jego odebraniu władz lotniczych lub policji, nawet jeśli nie uczestniczył w wymianie korespondencji.
Po wywołaniu PAN-PAN-PAN należy podać nazwę (znaki rejestracyjne) statku powietrznego, określić jego pozycję, a następnie rodzaj zagrożenia i spodziewanej pomocy.